Đông y đã hiểu biết về bệnh mập phì từ rất sớm. Những kiến giải của người xưa có ý nghĩa quan trọng về nhận thức và cách chữa trị theo triệu chứng đối với bệnh mập phì. Thể chất mập phì có quan hệ với tố chất bẩm sinh của con người. Quan niệm đó của người xưa tương tự với nhân tố di truyền mà y học hiện đại phát hiện đối với bệnh này.

Ngoài ra mập phì còn liên quan đến ăn nhiều thực phẩm béo ngọt,có chất dinh dưỡng cao . Ăn nhiều những thức ăn này , phần dư thừa của chúng biến đổi thành mỡ,tích tụ quá nhiều sẽ thành người mập phì.

Đã có những báo cáo về hiện tượng mập phì đơn thuần do ăn uống, trong đó nữ giới đã kết hôn ở độ tuổi 30-39 là nhiều nhất, quá nửa phát phì sau khi sinh đẻ , điều này có quan hệ với việc thích ăn đồ ngọt và quá coi trọng bồi bổ trong thời gian ở cử. Các kết quả điều tra cũng thể hiện rõ, nữ giới có gia đình quá nửa phát phì sau khi sinh nở, phần lớn có bồi bổ nhiều dẫn đến dinh dưỡng quá thừa, mỡ tích tụ, chiếm khoảng trên 20% phụ nữ có chồng trong độ tuổi sinh đẻ. Việc nghiên cứu sinh lý sinh hóa cho thấy rằng chất carbohydrat thông qua sự thay thế trung gian khiến cho mỡ trong cơ thể tích tụ.

Nằm lâu, ngồi lâu vận động quá ít cũng là nguyên nhân quan trọng của mập phì , nằm lâu, ngồi lâu,khí hư tích tụ, tất khiến cho việc vận hóa không tác dụng mấy, mất đi sự điều tiết, mỡ tích tụ lại khiến cho người trở nên mập phì.

Thấp tà (hiện tượng bệnh), ngoại cảm nhập vào cơ thể và tích lại cũng là một nhân tố phát sinh bệnh mập phì. Thất tình nội thương (thất tình là : vui, giận, buồn,  sợ, yêu, ghét, thèm muốn)  ảnh hưởng đến công năng lục phủ ngũ tạng cũng là nguyên nhân dẫn đến bệnh mập phì.

Các tài liệu lâm sàng thể hiện rằng người mập phì đơn thuần có tới 37%-62% bị phù thủng. Những phương hại của thất tình thường dẫn đến gan khí tích tụ ngưng trệ, gan mật mất đi sự điều tiết, không chỉ ảnh hưởng đến sự vận động khỏe mạnh của lá lách mà còn khiến cho dịch mật không thể tiết ra thấm vào chất dinh dưỡng một cách bình thường, mỡ tích tụ bên trong dẫn đến mập phì. Do lá lách, thận khí hư, gan mật mất đi sự điều tiết, không chỉ gây ra mỡ, đờm đục, thủy thấp ngưng trệ tích tụ, khiến cho khí không thông suốt, mạch đạo bất lợi mà còn gây ra khí ngưng trệ hoặc huyết ứ đọng. Người mắc bệnh mập phì dễ mắc các chứng bệnh khác. Y học hiện đại cũng cho rằng hậu quả về sau của người mập phì có quan hệ nhất định đối với nhân tố tinh thần.

Các kết quả điều tra biểu thị rõ hiện nay:

1.Tỷ lệ trẻ em mắc bệnh mập phì tăng cao một cách rõ rệt

2.Nữ giới đã kết hôn quá nửa phát bệnh sau khi sinh nở, do bồi bổ quá mức khiến cho chất dinh dưỡng quá thừa mỡ tích tụ gây nên bệnh mập phì.

3.Người trung niên và người già mắc bệnh có xu thế tăng cao , có khả năng quan hệ đến thận khí dần suy yếu, lá lách, thận dương suy thủy thấp tích tụ.

4.Người bị mập phì ở thành phố nhiều hơn ở nông thôn, có quan hệ tới việc ăn đồ ngọt béo quá nhiều, thêm vào đó vận động ít dẫn đến trọng lượng cơ thể dần dần tăng lên, cho dù trọng lượng cơ thể vẫn như cũ, nhưng trong thực tế lượng mỡ tăng cao, và lượng thịt (cơ nhục) giảm đi.

5.Những người thích ăn vặt, ăn ngọt,rất ít ăn rau bị mập phì ngày càng nhiều hơn.

Nguồn Lương y chuyên khoa nội Nguyễn Hùng

(Chủ biên blog sức khỏe)

Bệnh béo phì không chỉ ảnh hưởng đến lao động,sinh hoạt,mỹ quan mà còn nguy hại nhất định đến sức khỏe.Người trung niên và lớn tuổi béo mập dễ mắc các bệnh như huyết áp cao,bệnh mạch vành,tiểu đường,bệnh gút,tai biến mạch máu não,sỏi túi mật…

Theo quan niệm của Y học phương Đông từ rất sớm cho rằng phát sinh chứng phì là có liên quan với thấp,đờm và khí hư,huyết dịch hỗn trọc,lưu thông chậm.

Bệnh béo phì trường hợp nhẹ,người bệnh sinh hoạt bình thường.Trường hợp trung bình và nặng,bệnh nhân cảm thấy mệt mỏi,sợ nóng,mồ hôi,hoạt động nhiều thì tim hồi hộp,khó thở,bụng đầy,lưng đau,táo bón,đau đầu chóng mặt,tình dục giảm sút,nữ thường kèm theo rối loạn kinh nguyệt,phù do rối loạn nội tiết,hoặc do mỡ nhiều chèn ép mà dịch lâm ba,huyết dịch lưu thông khó mà cẳng chân và mu bàn chân phù lõm.Trường hợp mỡ tích nhiều ở bao tim,tim bị chèn ép,hoạt lượng của tim giảm,cơ thể thiếu dưỡng khí,làm cho bệnh nhân khó thở.

Phụ nữ dễ mắc bệnh hơn nam giới vì tế bào mỡ ở nữ nhiều hơn nam.Ở phụ nữ sau khi sinh đẻthườngăn uống bồi dưỡng nhiều lại ít hoạt động.Ở tuổi dậy thì,thường do rối loạn nội tiết,hoạt động ít,chuyển hóa chậm,đều là những yếu tố thuận lợi cho bệnh béo phì phát sinh.

Trẻ em béo phì ít hoạt động thể lực,kém lanh lợi,dễ ra mồ hôi,dễ hồi hộp khó thở,do sức đề kháng kém nên dễ mắc các bệnh viêm đường hô hấp,cao lipit máu.

Những căn bệnh mà người mắc bệnh béo phì thường hay gặp:

–Bệnh tiểu đường: mập phì có thể kết hợp với nhiều sự rối loạn khả năng thay thế bao gồm lượng tồn tại đường gluco thay đổi,phản ứng insulin không nhạy,bệnh máu có insulin cao,triglyceride cao và xơ cứng động mạch vành….nhưng sự thay thế này bị rối loạn có thể dẫn đến bệnh tiểu đường.

–Bệnh máu có lượng mỡ cao: chứng máu có cholesterol cao đói với bệnh xơ cứng động mạch đã được công nhận là nguyên nhân nguy hiểm.Đối với chứng máu có triglyceride cao,hiện nay nhiều học giả cho rằng đó cũng là một nguyên nhân nguy hiểm gây ra xơ cứng động mạch.Đặc biệt là cholesterol và triglyceride cùng tăng cao càng dễ dẫn đến bệnh xơ vữa động mạch.

–Bệnh máu có axit uric cao (thống phong,Gút): người mắc bệnh béo phì rất dễ mắc bệnh thống phong,người uống rượu nhiều có tỷ lệ mắc bệnh càng cao.

–Bệnh cao huyết áp: Tỷ lệ mắc bệnh cao huyết áp ở người béo phì cao hơn rất nhiều so với người bình thường.Người béo phì ngay khi ở độ tuổi 10-20 đã có khuynh hướng cao huyết áp.

-Ngoài ra người béo phì còn dễ mắc các bệnh như vướng nghẽn huyết quản mãn,tim quặn đau,cơ tim ngừng trệ,gan chứa mỡ,bệnh sỏi mật,viêm túi mật,viêm tuyến insulin…

Nguồn Lương y:   Nguyễn Hùng

(Chủ biên blog sức khỏe)

Di truyền học

Gen có thể ảnh hưởng đến lưu trữ lượng mỡ cơ thể và hợp chất béo được phân phối. Di truyền cũng có thể đóng một vai trò trong cơ thể có hiệu quả chuyển đổi thức ăn thành năng lượng như thế nào và làm thế nào cơ thể đốt cháy calo trong khi tập luyện.

Lịch sử gia đình

Béo phì có xu hướng trong gia đình. Điều đó không chỉ vì di truyền học. Thành viên gia đình có xu hướng tương tự như ăn uống, lối sống và thói quen hoạt động. Nếu một hoặc cả hai cha mẹ bị béo phì, nguy cơ béo phì đang tăng lên.

Tuổi

Béo phì có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi, thậm chí ở trẻ nhỏ. Nhưng khi có tuổi, thay đổi nội tiết và một lối sống ít hoạt động làm tăng nguy cơ béo phì. Ngoài ra, số lượng cơ bắp trong cơ thể có xu hướng giảm theo tuổi tác. Khối lượng cơ thấp hơn sẽ làm giảm sự trao đổi chất. Những thay đổi này cũng làm giảm nhu cầu calo và có thể làm cho khó hơn để tránh trọng lượng dư thừa. Nếu không giảm lượng calo như có tuổi, sẽ có thể tăng cân.

Bỏ hút thuốc

Bỏ hút thuốc là thường gắn liền với tăng cân. Và đối với một số người, nó có thể dẫn đến tăng cân nhiều như một vài cân một tuần trong vài tháng, mà đôi khi có thể dẫn đến béo phì.

Các vấn đề kinh tế và xã hội

Xã hội và kinh tế nhất định có thể được liên kết đến béo phì. Không thể vào khu vực tập thể dục, có thể không được dạy cách nấu ăn lành mạnh, hoặc có thể không có phương tiện tài chính để mua trái cây tươi và rau quả, thực phẩm không được chế biến và đóng gói. Ngoài ra, một số nghiên cứu cho thấy mạng lưới xã hội ảnh hưởng đến cân nặng, có nhiều khả năng trở nên béo phì nếu có bạn bè hoặc người thân bị béo phì.

Thậm chí nếu có một hoặc nhiều các yếu tố nguy cơ, nó không có nghĩa là đang trở thành béo phì. Có thể chống lại hầu hết các yếu tố nguy cơ thông qua chế độ ăn uống, hoạt động thể chất, tập thể dục và thay đổi hành vi.

Theo camnangbenh